| Ficus sp. |
|
Figowiec, fikus Rodzina: Morwowate (Moraceae) Ojczyzna: strefa tropikalna i podzwrotnikowa Opis: rodzaj Ficus obejmuje niemal 1000 gatunków i jest największym i naj różnorodniej szym pod względem form rodzajem w obrębie rodziny morwowatych. Są to drzewa, krzewy i pnącza wydzielające sok mleczny. Mają kwiatostany w kształcie dzbanka, których wewnętrzna strona jest gęsto pokryta drobnymi kwiatami; po zapyleniu rozrastają się i stają figami. Najbardziej znany jako roślina pokojowa jest wartościowy i popularny figowiec sprężysty (Ficus elastka). Jego ojczyzną są Jawa, Sumatra i archipelag Malajski, gdzie rośnie w formie drzewiastej i osiąga wysokość do 30 m. Poza figowcem sprężystym jeszcze około 20 innych gatunków znajduje zastosowanie jako rośliny pokojowe lub dekoracyjne i do uprawy hydroponicznej. Należą do nich odmiany hodowlane, jak odmiana figowca sprężystego „Variegata" o liściach z białawym lub żółtawym rysunkiem, oraz „Decora". Wszystkie gatunki figowca nadają się świetnie na rośliny pokojowe; odznaczają się zdumiewająco długą żywotnością. Stanowisko i pielęgnacja: mimo tropikalnego pochodzenia figowce nie wymagają zbyt ciepłego (16-18°C), za to jasnego stanowiska. Najlepiej rosną wtedy, gdy światło dociera do nich równomiernie ze wszystkich stron. Wykształcają wtedy pokrój niski, równomierny i nie wykrzywiają się w jedną stronę w kierunku światła, a więc nie ulegają wybujaniu. Nie znaczy to jednak, że figowce nie mogą dobrze rosnąć także w chłodniejszych lub cieplejszych, a ciemniejszych pomieszczeniach. W okresie wzrostu potrzebują obfitego podlewania i od czasu do czasu nawozu w płynie. W zimie trzeba je podlewać ze szczególną ostrożnością, bo wysoka wilgotność podłoża byłaby dla nich szkodliwa. Przesadzanie w przypadku roślin starszych jest konieczne tylko co 2-3 lata, natomiast młodsze przesadzamy co roku. Mieszanka ziemi powinna być żyzna i średnio ciężka, na przykład ziemia liściowa leśna lub wrzosowa, obornikowa i gliniasta ziemia darniowa w proporcji 2 : 2 : 1 z dodatkiem grubego torfu i piasku. Rozmnażanie: najodpowiedniejszym sposobem rozmnażania figowców w pokoju są odkłady powietrzne. Do innej metody rozmnażania potrzebne są sadzonki wierzchołkowe. Różni się ona jednak od zwykłego rozmnażania z sadzonek. Przeprowadzamy ten zabieg od grudnia do marca, albo — jeszcze lepiej — w czerwcu/lipcu. Sadzonki z figowca tniemy nie pod węzłem liścia, ale przez jego środek. Poza tym możliwe jest rozmnażanie z sadzonek z oczkiem. Wybieramy do tego celu kawałek pnia (który nie może być zdrewniały) z liściem. Do ukorzenienia się sadzonek konieczna jest temperatura gleby 28-30°C. Rozmnażanie z sadzonek lepiej jednak pozostawić fachowcom. Szkodniki, choroby: przy zbyt wysokiej temperaturze i zbyt suchym powietrzu chętnie się osiedlają przędziorki (czerwone pajączki) i czerwce. Zapobiegawczo zmniejszamy ogrzewanie i od czasu do czasu lekko zwilżamy rośliny spryskiwaczem do kwiatów. Specyfika: sok mleczny wydzielany przez większość gatunków figowca zawiera kauczuk. Z soku wydzielanego przede wszystkim przez figowiec sprężysty (Ficus elastica) produkuje się gumę — stąd gatunek ten jest również nazywany gumowym drzewem. Gatunki figowca Oprócz już wymienionych gatunków jest jeszcze wiele innych, które można polecić do uprawy pokojowej. Figowiec pnący (Ficus pumila, F. repens) oraz figowiec czepny (F. radicans) są roślinami zwieszającymi się lub wspinającymi, które na przykład w ogrodach botanicznych można zobaczyć, jak oplatają ściany i kolumny. Znoszą one zarówno niższe, jak i wyższe temperatury, ale nie tolerują wyschnięcia bryły korzeniowej. Bardzo dekoracyjnym gatunkiem jest figowiec lirolistny (Ficus lyrata); ma on bardzo duże liście, jest przeważnie jednopędowy i rośnie prosto na dość dużą wysokość. Pochodzący z Indii lub Malezji figowiec beniamiński (Ficus benjamina) ma pokrój luźny, lekko zwisły i jest mocno rozgałęziony. Stosunkowo rozpowszechniony jest także Ficus diversifolia, odznaczający się niezwykle obfitym owocowaniem, podobnie jak figowiec pospolity (F. carica) rodzący jadalne figi, który może przezimować na dworzu w osłoniętym miejscu. Poza figowcem rdzawym (Ficus rubiginosa, F. australis), który ma zielone, skórzaste liście, należy jeszcze wymienić jego odmianę „Variegata" o liściach żółtawobiałych. Oba należą do roślin szklarni chłodnej i najlepiej rosną w jasnych, chłodnych pomieszczeniach przy temperaturze w zimie 6-8°C. W lecie mogą stać także w ogrodzie, na tarasie lub balkonie. |